Data: 12.07.2021

MS SQL operatory – praktyczny przewodnik

Spis treści

• MS SQL operatory – praktyczny przewodnik
  • Do czego służą operatory w MS SQL Server?
  • MS SQL operatory arytmetyczne
  • MS SQL operatory porównania
  • Operatory SQL (specjalne) w SQL Server
  • MS SQL operatory logiczne
  • Łączenie operatorów AND i OR w zapytaniu SQL

Operatory to słowa kluczowe lub znaki, które są najczęściej używane w klauzuli WHERE. W artykule MS SQL operatory znajdziesz przykłady zastosowania operatorów w SQL Server.

Do czego służą operatory w MS SQL Server?

Operatory w bazach danych SQL Server służą m.in. do wykonywania działań arytmetycznych, porównywania danych oraz łączenia wielu kryteriów filtrowania w klauzuli WHERE.

Przykłady kodu przedstawione w artykule możesz uruchomić w bazie AdventureWorks2012.

Informacje, w jaki sposób zainstalować SQL Server i podłączyć bazę znajdziesz w naszym artykule MS SQL Server instalacja.

Rodzaje operatorów:

• operatory arytmetyczne
• operatory porównania
• operatory SQL
• operatory logiczne

MS SQL operatory arytmetyczne

Operatory arytmetyczne służą do wykonywania operacji arytmetycznych, takich jak dodawanie, odejmowanie, mnożenie i dzielenie.

Wszystkie standardowe operatory arytmetyczne mogą być używane w języku SQL. Ich argumentami mogą być liczby lub dane typów, które serwer bazodanowy może automatycznie konwertować na liczby.

Informacje na temat typów danych znajdziesz w artykule Typy danych w MS SQL Server.

Do operatorów arytmetycznych należą:

• dodawanie (+)

  SELECT OrderQty, OrderQty + 1 as Dodawanie
  FROM Production.WorkOrder;

  Wartość w kolumnie Dodawanie zawiera OrderQty (liczba zamówień) powiększoną o 1.

• odejmowanie (-)

  SELECT OrderQty, OrderQty - 1 as Odejmowanie
  FROM Production.WorkOrder;

  Wartość w kolumnie Odejmowanie zawiera OrderQty (liczba zamówień) pomniejszoną o 1.

• mnożenie (*)

  SELECT OrderQty, OrderQty * 2.0 as Mnożenie
  FROM Production.WorkOrder;

  Wartość w kolumnie Mnożenie zawiera OrderQty (liczba zamówień) przemnożoną przez 2.0.

• dzielenie (/)

  SELECT OrderQty, OrderQty / 2 as Dzielenie
  FROM Production.WorkOrder;

  Wartość w kolumnie Dzielenie zawiera OrderQty (liczba zamówień) podzieloną przez 2.

  W SQL Server, jeśli dzielisz liczbę całkowitą przez liczbę całkowitą, wynik również będzie liczbą całkowitą (część ułamkowa zostanie odcięta) np. 9/2 = 4 a nie 4.5. Aby uzyskać wynik zmiennoprzecinkowy, należy dzielić przez liczbę z kropką 9/2.0.

• dzielenie modulo (%)

  SELECT OrderQty, OrderQty % 2 as Reszta
  FROM Production.WorkOrder;

  Wartość w kolumnie Reszta zawiera resztę z dzielenia OrderQty (liczba zamówień) przez 2.

Poniżej zapytanie zawierające wszystkie powyższe operacje:

SELECT OrderQty,
  OrderQty + 1 as Dodawanie,
  OrderQty - 1 as Odejmowanie,
  OrderQty * 2.0 as Mnożenie,
  OrderQty / 2 as Dzielenie,
  OrderQty % 2 as Reszta
FROM Production.WorkOrder;

Wynik:

Domyślna kolejność wykonywania operatorów:

1. mnożenie lub dzielenie

2. dodawanie lub odejmowanie

Działania wykonywane są od lewej do prawej. Domyślną kolejność wykonywania operacji możesz zmienić za pomocą nawiasów. Operacje umieszczone w nawiasie wykonywane są w pierwszej kolejności.

MS SQL operatory porównania

Operatory porównania w SQL Server umożliwiają porównanie lewej strony wyrażenia do prawej. Wynikiem porównania jest wartość logiczna PRAWDA lub FAŁSZ.

Uwaga! Sprawdź w bazie danych, której używasz, ustawienia trybu sortowania i sposób obsługi małych i dużych liter. Jeżeli w Twojej bazie wielkość liter ma znaczenie, ciągi znaków „Adam” i „ADAM” będą traktowane jako różne.

Do operatorów porównania należą:

• równe (=) – zwraca prawdę, jeżeli porównywane wartości są takie same.

  SELECT FirstName, LastName
  FROM  Person.Person
  WHERE LastName = 'Adams';

  Z tabeli Person.Person wybrane zostaną tylko te rekordy, w przypadku których Nazwisko (LastName) jest równe „Adams”.

• większe niż (>) – zwraca prawdę, jeżeli pierwsza wartość jest większa od drugiej

  SELECT *
  FROM  Production.Product
  WHERE ListPrice > 0;

  Z tabeli Production.Product wybrane zostaną tylko te rekordy, w przypadku których Cena katalogowa (ListPrice) jest większa od zera.

• mniejsze niż (<) – zwraca prawdę, jeżeli pierwsza wartość jest mniejsza od drugiej

  SELECT *
  FROM  Production.Product
  WHERE ListPrice < 100;

  Z tabeli Production.Product wybrane zostaną tylko te rekordy, w przypadku których Cena katalogowa (ListPrice) jest mniejsza od stu.

• większy lub równy (>=) – zwraca prawdę, jeżeli pierwsza wartość jest większa lub równa drugiej

  SELECT *
  FROM  Production.Product
  WHERE ListPrice >= 100

  Z tabeli Production.Product wybrane zostaną tylko te rekordy, w przypadku których Cena katalogowa (ListPrice) jest większa lub równa sto.

• mniejszy lub równy (<=) – zwraca prawdę, jeżeli pierwsza wartość jest mniejsza lub równa drugiej

  SELECT *
  FROM  Production.Product
  WHERE ListPrice <= 100;

  Z tabeli Production.Product wybrane zostaną tylko te rekordy, w przypadku których Cena katalogowa (ListPrice) jest mniejsza lub równa sto.

• różny (<>, !=) – zwraca prawdę, jeżeli porównywane wartości są różne.

  SELECT *
  FROM  Production.Product
  WHERE ListPrice <> 0;

  SELECT *
  FROM  Production.Product
  WHERE ListPrice != 0;

  Z tabeli Production.Product wybrane zostaną tylko te rekordy, w przypadku których Cena katalogowa (ListPrice) jest różna od zera.

W wyrażeniach znajdujących się po dwóch stronach operatora porównania możemy użyć nazw kolumn. Wówczas będą porównywane ze sobą wartości z różnych pól tego samego wiersza.

SELECT BusinessEntityID, VacationHours,
 SickLeaveHours
FROM HumanResources.Employee
WHERE VacationHours < SickLeaveHours;

Z tabeli HumanResources.Employee wybrane zostaną tylko te rekordy, w przypadku których Liczba godzin urlopu (VacationHours) pracownika jest mniejsza niż liczba godzin zwolnienia lekarskiego (SickLeaveHours).

Operatory SQL (specjalne) w SQL Server

Oprócz standardowych operatorów porównania, w klauzuli WHERE możesz użyć operatorów specyficznych dla języka SQL.

Do specjalnych operatorów SQL należą:

• IN – zwraca prawdę, jeśli argument znajdujący się z lewej strony operatora jest równy jednej z wartości wymienionych w nawiasie za operatorem.

  SELECT *
  FROM Person.Person
  WHERE LastName  IN ( 'Walters', 'Miller');

  Z tabeli Person.Person wybrane zostaną tylko te rekordy, w przypadku których Nazwisko (LastName) jest równe „Walters” lub „Miller”.

• BETWEEN .. AND – zwraca prawdę, jeśli argument znajdujący się z lewej strony operatora ma wartość z przedziału podanego po prawej stronie operatora. Końce przedziału są włączone do zakresu.

  SELECT *
  FROM Production.Product
  WHERE ListPrice BETWEEN 50 AND 200;

  Z tabeli Production.Product wybrane zostaną tylko te rekordy, w przypadku których Cena katalogowa (ListPrice) znajduje się w zakresie od 50 do 200. Kwoty 50 i 200 również będą zwrócone w wyniku zapytania.

• LIKE – za jego pomocą możesz przeszukiwać dane tekstowe pod kątem ich zgodności z podanym wzorcem. Do tworzenia wzorca możesz użyć dwóch symboli o specjalnym znaczeniu:

  • symbol % (procent) – zastępuje dowolny ciąg znaków
  • symbol _ (podkreślenie) — zastępuje jeden dowolny znak

  SELECT *
  FROM Person.Person
  WHERE LastName LIKE 'M%';

  Z tabeli Person.Person wybrane zostaną tylko te rekordy, w przypadku których Nazwisko (LastName) rozpoczyna się na literę „M”.

• + (plus) – operator ciągu znaków – umożliwia łączenie ciągów znakowych

  SELECT FirstName, LastName,
         FirstName + ' '+ LastName as ImieNazwisko
  FROM Person.Person;

  Wynik:

  	FirstName	LastName	ImieNazwisko
  1	Syed	Abbas	Syed Abbas
  2	Catherine	Abel	Catherine Abel
  3	Kim	Abercrombie	Kim Abercrombie

  W tabeli Person.Person połączone zostało imię (FirstName) i nazwisko (LastName). Pomiędzy imię i nazwisko wstawiona została spacja.

  W SQL Server, jeśli którakolwiek z kolumn (FirstName lub LastName) zawiera wartość NULL, to wynik całego dodawania za pomocą operatora + również będzie NULL. Dlatego w nowszych wersjach SQL Server (od 2012) do łączenia tekstów zaleca się funkcję CONCAT(), która traktuje NULL jak pusty ciąg znaków.

• IS NULL – zwraca prawdę, jeśli argument znajdujący się z jego lewej strony ma wartość specjalną NULL.

  SELECT *
  FROM Person.Person
  WHERE MiddleName IS NULL;

  Z tabeli Person.Person wybrane zostaną tylko te rekordy, w przypadku których brakuje drugiego imienia (MiddleName).

MS SQL operatory logiczne

Umożliwiają one połączenie kilku prostych warunków logicznych w jeden złożony.

W serwerach bazodanowych występuje znacznik NULL, który reprezentuje brakujące dane i jest różny od zera oraz od pustego ciągu znaków. Do znacznika NULL można się odnosić jak do braku jakichkolwiek danych w polu.

Z powodu występowania znacznika NULL, w serwerach bazodanowych obowiązuje logika trójwartościowa a nie dwuwartościowa. Porównanie znacznika NULL z dowolną inną wartością daje w wyniku wartość nieznaną a nie PRAWDĘ lub FAŁSZ.

Poniżej matryca logiczna uwzględniająca logikę trójwartościową:

Do operatorów logicznych należą:

• AND (logiczne I, koniunkcja) – jeżeli użyjesz operatora AND wszystkie warunki, które za jego pomocą łączysz, muszą być prawdziwe, aby całość wyrażenia była prawdziwa.

  SELECT *
  FROM Person.Person
  WHERE FirstName = 'David' AND LastName = 'Bradley';

  Z tabeli Person.Person wybrane zostaną tylko te rekordy, w przypadku których Imię (FirstName) jest równe „David” i Nazwisko (LastName) jest równe „Bradley”.

• OR (logiczne LUB, alternatywa) – jeżeli użyjesz operatora OR tylko jeden z warunków, które za jego pomocą łączysz, musi być prawdziwy, aby całość wyrażenia była prawdziwa.

  SELECT *
  FROM Person.Person
  WHERE FirstName = 'David' OR LastName = 'Bradley';

  Z tabeli Person.Person wybrane zostaną tylko te rekordy, w przypadku których Imię (FirstName) jest równe „David” lub Nazwisko (LastName) jest równe „Bradley”.

• NOT (negacja) – jest to operator jednoargumentowy. W klasycznej logice jego wynikiem jest zaprzeczenie (negacja) argumentu. W języku SQL może on zwrócić również wartość UNKNOWN

  SELECT *
  FROM Person.Person
  WHERE LastName NOT  IN ( 'Walters', 'Miller');

  Z tabeli Person.Person wybrane zostaną tylko te rekordy, w przypadku których Nazwisko (LastName) NIE jest równe „Walters” lub „Miller”.

Wszystkie operatory porównań możesz łączyć ze sobą za pomocą operatorów logicznych AND, OR.

W przypadku operatora AND cały warunek jest spełniony tylko wtedy, gdy wszystkie zawarte w nim warunki są prawdziwe.

SELECT EmailPromotion, PersonType
FROM Person.Person
WHERE EmailPromotion IN (1,2)
       AND PersonType = 'SC'

W przykładzie wybrane zostaną tylko te rekordy, w przypadku których wartość w kolumnie EmailPromotion to 1 lub 2 i wartość w kolumnie PersonType to „SC”.

W przypadku operatora OR warunek jest spełniony, jeśli chociaż jeden z warunków jest prawdziwy.

SELECT EmailPromotion, PersonType
FROM Person.Person
WHERE EmailPromotion IN (1,2)
       OR PersonType = 'SC'

W przykładzie wybrane zostaną te rekordy, w przypadku których wartość w kolumnie EmailPromotion to 1 lub 2 lub wartość w kolumnie PersonType to „SC”.

Łączenie operatorów AND i OR w zapytaniu SQL

Podczas tworzenia bardziej złożonych filtrów możemy używać operatorów AND oraz OR w jednym zapytaniu. W takim przypadku powinniśmy zwrócić uwagę na priorytet wykonywania operatorów.

Operator AND jest wykonywany przed OR. Oznacza to, że bez zastosowania nawiasów SQL najpierw połączy warunki logiczne za pomocą AND, a dopiero później uwzględni alternatywy określone przez OR.

W przykładzie poniżej wybrane zostaną produkty w kolorze czarnym i srebrnym o cenie większej niż 3000.

SELECT Name, ProductNumber, Color, ListPrice
FROM Production.Product
WHERE (Color = 'Black' OR Color = 'Silver')
  AND ListPrice > 3000;

W przykładzie poniżej wybrane zostaną produkty w kolorze czarnym niezależnie do ich ceny lub produkty w kolorze srebrnym o cenie większej niż 3000.

SELECT Name, ProductNumber, Color, ListPrice
FROM Production.Product
WHERE Color = 'Black' OR Color = 'Silver'
  AND ListPrice > 3000;

W języku MS SQL dostępne są również operatory związane z:

• łączeniem tabel – SOME, ANY, ALL
• grupowaniem danych – CUBE i ROLLUP, GROUPING SETS. Opis operatorów oraz informacje dotyczące grupowania znajdziesz w artykule MS SQL grupowanie.
• podzapytaniami – EXISTS, IN. Informacje na temat podzapytań znajdziesz w artykule MS SQL – podzapytania.
• tworzeniem raportów – PIVOT i UNPIVOT. Opis operatorów znajdziesz w artykule MS SQL – operatory niestandardowe PIVOT i UNPIVOT.

Jeśli chcesz poćwiczyć SQL w praktyce na dużej ilości zadań zajrzyj na nasze kursy SQL. Na każdy dzień szkolenia przygotowaliśmy ponad 50 ćwiczeń.

Ewa Barbara Lelusz
Analityk biznesowy

Udostępnij wpis: